Brood en Beker, het avondmaal

De 10 vragen over het avondmaal

Inleiding

In de evangeliën stelt de Heere Jezus twee onderdelen van het Pascha tot nieuwe tekenen. Deze tekenen zijn onder vele christenen bekend als het vieren van het avondmaal, maar worden in de Bijbel genoemd: Brood en Beker of Maaltijd des Heeren. Veelal is bekend dat deze tekenen staan voor zaken van het Nieuwe Verbond, maar over de betekenis van deze teken is nog wel eens onduidelijkheid. De betekenis van wordt in de studie over brood en beker uiteengezet.
In deze uitleg wordt ingegaan op de meest gestelde vragen

Vraag 1

Wat is de betekenis van het brood dat we breken en delen?

Het antwoord op deze vraag wordt onomwonden door Paulus gezegd in de brief aan de Korinthiers, leest u maar mee:

1 Korinthe 10:16-17

16 De drinkbeker der dankzegging, dien wij dankzeggende zegenen, is die niet een gemeenschap des bloeds van Christus? Het brood, dat wij breken, is dat niet een gemeenschap des lichaams van Christus?
17 Want een brood is het, zo zijn wij velen een lichaam, dewijl wij allen eens broods deelachtig zijn.

Het is dus een eenduidig antwoord: Het Lichaam van Christus, dat zijn wij! En door het brood te breken, zo nemen we elk een deel van het brood en beelden daarmee uit allen een deel van dat ene Lichaam te zijn. Dus door het brood te eten beeld je uit deel te zijn van het Lichaam van Christus.

Vraag 2

Wat is de betekenis van de beker die we zegenen en drinken?

Het antwoord op deze vraag wordt in hetzelfde gedeelte van vraag 1 door Paulus geschreven.

1 Korinthe 10:16-17

16 De drinkbeker der dankzegging, dien wij dankzeggende zegenen, is die niet een gemeenschap des bloeds van Christus? Het brood, dat wij breken, is dat niet een gemeenschap des lichaams van Christus?
17 Want een brood is het, zo zijn wij velen een lichaam, dewijl wij allen eens broods deelachtig zijn.

Paulus stelt het weerom in een gesloten vraag, waarbij enkel het antwoord ja gegeven kan worden. De wijn die wij drinken beeld dus uit dat wij deel hebben (gemeenschap) aan het bloed van Christus. Dat is dus het bloed van de opstanding, niet het bloed van de kruisiging. (Meer info zie: studie over brood en beker)

Vraag 3

Als brood en beker dan uitbeelden dat wij deel zijn aan Zijn Lichaam nu, en Zijn Bloed nu, waarom staat er dan in 1 Kor 11, dat wij Zijn dood verkondigen?

Het antwoord op deze vraag, ligt hem in de context van hoofdstuk 11. Want Paulus is juist heel negatief over hoe de Korinthiers het avondmaal delen onder elkaar. Hij zegt het volgende in vers 21

1 Korinthe 11:21-26

21 Want in het eten neemt een ieder van te voren zijn eigen avondmaal; en deze is hongerig, en de andere is dronken.
22 Hebt jullie dan geen huizen, om er te eten en te drinken? Of veracht jullie de Gemeente van God, en beschamen jullie degenen, die niet hebben? Wat zal ik jullie zeggen? Zal ik jullie prijzen? Hiervoor prijs ik jullie niet.

   23 Want ik heb van de Heere ontvangen, hetgeen ik ook u overgegeven heb, dat de Heere Jezus in de nacht, in welken Hij
         verraden werd, het brood nam;
   24 En als Hij gedankt had, brak Hij het, en zeide: Neemt, eet, dat is Mijn lichaam voor u; doe dat tot Mijn gedachtenis.
   25 Net zo nam Hij ook de drinkbeker, na het eten van het avondmaal en zei: Deze drinkbeker is het Nieuwe Testament in
        Mijn bloed. Doe dat, zo vaak als jullie die zullen drinken, tot Mijn gedachtenis.

26 Want zo vaak als jullie dit brood zullen eten, en deze drinkbeker zullen drinken, zo verkondigen jullie de dood van de Heere, totdat Hij komt.

(Met accentueren is geprobeerd de hoofdzin van het citaat (vs23-25) te onderscheiden )

Hieruit blijkt dat iedereen wat meenam voor het vieren van de maaltijd des Heeren, maar dat men niet de tijd nam om te wachten tot het gevierd werd in de dienst, maar begon al daarvoor te eten en te drinken. Dit resulteerde erin dat sommigen helemaal niks kregen en anderen al te veel wijn ophadden wanneer brood en beker gevierd werd in de samenkomst. Kortom men had geen eerbied voor brood en beker en geen eerbied voor de mede broeder of zuster.
In dit verband zegt Paulus in vers 26 tot de Korinthiers dat zo vaak als zij dit brood eten of de drinkbeker zullen eten, ze hierbij niet aan de Heere denken (Zijn Lichaam en Bloed), maar dus Zijn dood verkondigen! Doordat ze dus de gemeenschap die het uitbeeld niet praktiseren, maar eigenlijk net doen alsof het Lichaam er niet is (de dood van het Lichaam verkondigen).

Als het dus goed is verkondigen wij het leven van de Heere en niet de dood van de Heere zoals de Korinthiërs deden!

Vraag 4

Waarom waren er in het Lukas Evangelie 2 drinkbekers en welke van deze twee is de beker die wij drinken?

Als eerste zullen we hier het gedeelte uit Lukas citeren, waar het volgend staat:

Lukas 22:14-20

14 En als de ure gekomen was, zat Hij aan, en de twaalf apostelen met Hem.
15 En Hij zeide tot hen: Ik heb grotelijks begeerd, dit pascha met u te eten, eer dat Ik lijde;
16 Want Ik zeg u, dat Ik niet meer daarvan eten zal, totdat het vervuld zal zijn in het Koninkrijk Gods.
17 En als Hij een drinkbeker genomen had, en gedankt had, zeide Hij: Neemt dezen, en deelt hem onder ulieden.
18 Want Ik zeg u, dat Ik niet drinken zal van de vrucht des wijnstoks, totdat het Koninkrijk Gods zal gekomen zijn.
19 En Hij nam brood, en als Hij gedankt had, brak Hij het, en gaf het hun, zeggende: Dat is Mijn lichaam, hetwelk voor u gegeven wordt; doet dat tot Mijn gedachtenis.
20 Desgelijks ook den drinkbeker na het avondmaal, zeggende: Deze drinkbeker is het nieuwe testament in Mijn bloed, hetwelk voor u vergoten wordt.

Uit de Joodse overlevering is bekend dat men altijd 4 bekers wijn op tafel had staan samen met bittere kruiden, het Paaslam en de ongezuurde broden. Lukas noemt hiervan 2 bekers, waarbij één vóór het delen van het brood wordt gegeven en één na het delen van brood. Waarschijnlijk heeft Lukas aan willen geven dat er bloed vóór het ontstaan van Lichaam is (de kruisdood), waaraan we deel zijn en dat er bloed na het ontstaan van het Lichaam is (de Opstanding), waaraan wij beiden deel zijn.

Als we het gedeelte over brood en beker van Paulus lezen in 1 Kor 11:25, dan zien we dat enkel de beker die na de maaltijd gedeeld werd voor ons tot teken is gesteld. Het tekstgedeelte staat geciteerd bij vraag 3. De drinkbeker waaraan wij deelnemen is dus het Nieuwe Testament in Zijn Bloed, of zoals Paulus het zegt: Het bloed van Christus.

(leuk is dus dat de beker dus niet tot het avondmaal behoorde toen het ingesteld werd, dus is de term avondmaal voor brood en beker helemaal niet correct)

Vraag 5

Er staat dat het bloed vergoten wordt (Lukas 22:20)! Dat gaat toch over de kruisiging?

Dit gedeelte zou best heel goed kunnen slaan op de kruisiging, wanneer we bedenken dat de Heere bloed heeft gegeven aan het kruis. Maar als we de andere evangeliën er op naslaan ontdekken we het volgende: Het bloed van de drinkbeker is niet voor allen, maar voor velen!

Mattheus 26:22-28 (= Markus 14:23-24)

27 En Hij nam de drinkbeker, en gedankt hebbende, gaf hun dien, zeggende: Drink allen daaruit;
28 Want dat is Mijn bloed, het bloed des Nieuwen Testament, hetwelk voor velen vergoten wordt, tot vergeving der zonden.

Zowel Mattheus als Markus vermelden hierbij duidelijk dat de drinkbeker het bloed van het Nieuwe Testament uitbeeld en dat dit bloed van het Nieuwe Testament voor velen vergoten wordt. Wij weten uit vele schriftplaatsen dat de Heere Jezus voor alle mensen gestorven is en niet voor vele mensen. Neem bijvoorbeeld 2 Kor 5:15:

2 Korinthe 5:15

15 Als die dit oordelen, dat, indien Een voor allen gestorven is, zij dan allen gestorven zijn. En Hij is voor allen gestorven, opdat degenen, die leven, niet meer zichzelven zouden leven, maar Dien, Die voor hen gestorven en opgewekt is.

Als dan de Heere Jezus bedoeld zou hebben dat de drinkbeker die wij drinken een uitbeelding zou zijn van Zijn bloed van het kruis, dan had er gestaan: Het bloed dat voor alle mensen wordt vergoten. Maar er staat voor velen en dat slaat op een bepaalde groep, namelijk op de gelovigen. Zoals in 2 Kor 5:15, alle mensen zijn gestorven, maar enkel de gelovigen leven. Misschien komt het uitgieten ons wat vreemd over, maar als er gesproken wordt over het uitgieten van de Heilige Geest, wordt exact hetzelfde grondwoord gebruikt als dat in Mattheus vertaald is met vergoten. En dat is ook wat het bloed van het Nieuwe Testament uitbeeld, het beeld uit dat wij deel hebben aan Zijn Leven (= bloed) en dus dat wij deel hebben aan Zijn Geest.

Het bloed van het Nieuwe Testament is is hetzelfde als het bloed van Nieuwe Verbond, wat in Hebreeën wordt genoemd het bloed waardoor de Heere Jezus is opgestaan:

Hebr 13:20

20 De God nu des vredes, Die den grote Herder der schapen, door het bloed des eeuwigen testaments, uit de doden heeft wedergebracht, namelijk onze Heere Jezus Christus.

De Heere Jezus zegt dus dat Hij het bloed waardoor Hij is opgestaan (Hebr 13:20), zal uitstorten voor velen (Matt 26:22-28).
Dit bloed van het Nieuwe Testament is dus het bloed waaraan wij deel hebben en waaraan we denken als we de drinkbeker drinken.

Vraag 6

Mag je als je in de praktijk hoereert of afgoden aanbidt wel deelnemen aan het brood en beker?

Helaas is er veel misverstand ontstaan over de schriftgedeelten van 1 Kor 10 en 11, waarin het antwoord op deze vraag wordt gegeven.
In hoofdstuk 10 wordt het volgende gezegd:

1 Korinthe 10:16-17

21 Gij kunt den drinkbeker des Heeren niet drinken, en den drinkbeker der duivelen; gij kunt niet deelachtig zijn aan de tafel des Heeren, en aan de tafel der duivelen.

Hier staat onomwonden dat iemand die deel is aan Christus niet ook in de praktijk van zijn leven hoererij of afgoderij kan doen. De moeilijkheid in het gedeelte van hoofdstuk 10 ligt hem erin dat wij alreeds Gods Volk zijn, net zoals Israël dat was, ons tot voorbeeld. Nu deed Israël aan hoererij en afgoderij en daarvoor werden ze geoordeeld. Wij zijn leden van Zijn Lichaam zouden Israël daarin niet volgen, maar zouden ons daarvan onthouden. Nu is het ook zo dat wij niet zonder zonde zijn en dan rijst de vraag: Wat te doen als iemand zich schuldig maakt aan hoererij of afgoderij? Jammer genoeg hebben velen de conclusie getrokken dat diegene niet meer aan brood en beker mogen deelnemen, maar dat is niet wat er staat! Er staat dat wij die deelhebben ons van hoererij zouden onthouden, daarmee veranderd ons deel aan Zijn Lichaam niet doordat wij in zonde vallen. Iemand onthouden van brood en beker is iemand zeggen dat hij/zij geen deel is aan het Lichaam, iets wat niet kan. Het is juist zo dat wij de broeder/zuster zouden wijzen op het voorbeeld van Israël en uitleggen dat het Nieuwe Leven geleefd moet worden en niet de oude mens.

Vraag 7

Moet je eerst je zonden belijden alvorens je deel kan nemen?

Het belijden van zonden is het erkennen van zonden; dit is een Bijbels principe waar Johannes over schrijft in zijn eerste brief.

1 Joh 1:8-9

8 als we zeggen dat we geen zonde hebben, misleiden we onszelf en woont er geen waarheid in ons;
9 als we onze zonden belijden: hij is getrouw en rechtvaardig om ons de zonden te vergeven en ons te reinigen van alle ongerechtigheid;

Paulus zegt hier dat we niet moeten ontkennen dat we zonde hebben, maar moeten erkennen dat we zonden hebben. Dit erkennen is men ook wel belijden noemt. Wij weten dat wij deel zijn aan Zijn Lichaam en aan Zijn Leven, dit is een staat waar geen verandering meer in komt. Het enige waar wij nog invloed op hebben is onze toestand (Zie ook Staat en Toestand). We moeten dus erkennen dat we in onze staat wel zonder zonde zijn, maar in onze toestand niet. Het deelnemen aan brood en beker beeld uit dat je deel hebt aan een bepaald staat en dit is een staat waarop we geen invloed hebben. Hoe belangrijk het ook mag zijn dat we erkennen dat we zondigen, het kan niet een voorwaarde zijn voor het deelnemen aan brood en beker.

Vraag 8

Moet het wijn zijn, of mag het ook druivensap zijn?

Druivensap wordt in de Bijbel wijndruivenbloed genoemd (Gen 48:11), en wijn wordt de vrucht van de wijnstok genoemd.. In verband met het avondmaal kennen we de volgende gedeeltes:

Genenis 14:18

En Melchizedek, koning van Salem, bracht voort brood en wijn; en hij was een priester des allerhoogsten Gods.

Uit de Hebreeënbrief leren we dat de Heere Jezus Christus Hogepriester is geworden naar het voorbeeld van Melchizedek. Nu we dan weten dat Melchizedek brood en wijn uitdeelde aan Abraham, zo is het in de lijn van verwachting dat ook de Heere Jezus Christus brood en wijn uitdeelt nu Hij Hogepriester is. En nu weten we dat de Heere Jezus brood en wijn instelde als tekenen om aan Hem (als hogepriester) te gedenken. Nu wanneer we weten dat Melchizedek wijn voorbracht, dan is het ook de Heere Jezus Christus die zijn voorbeeld volgt en ook wijn ingesteld heeft als teken.

1 Korinthe 11:21

Want in het eten neemt een iegelijk te voren zijn eigen avondmaal; en deze is hongerig, en de andere is dronken.

In de Korinthebrief komen we de tweede bevestiging tegen van het feit dat bij brood en beker gebruik werd gemaakt van wijn. Paulus klaagt erover dat wanneer mensen al te vroeg aan hun meegebrachte avondmaal begonnen zijn, ze dronken zijn. Dit kan maar één ding betekenen, ze hadden wijn bij zich en niet druivensap.

Daarnaast is er uit de overlevering ook bekend dat er bij het Pesach 4 bekers wijn waren, waarvan Lukas er twee beschrijft, welke hij bekers noemt. Dus wanneer er over de beker wordt gesproken wordt er gedoeld op wijn. Tenslotte: De term vrucht van de wijnstok, impliceert ook dat het om wijn gaat.

Vraag 9

Moest het Paascha nog vervuld worden?

Wij weten dat het Paascha elk jaar door de Joden gevierd werd om de uittocht uit Egypte te gedenken, maar uit de woorden van de Heere Jezus valt op te maken dat het Paascha nog vervuld moest worden.

Lukas 22:14-20

15 Hij zei tot hen: vol verlangen heb ik ernaar verlangd vóór mijn paaslijden dit paasmaal met u te eten;
16 want ik zeg u dat ik het niet meer zal eten totdat het vervuld wordt in het koninkrijk van God!
17 Hij nam een drinkbeker aan sprak een dankgebed en zei: neemt deze en deelt hem met elkaar;
18 want ik zeg u, ik zal van nu af niet drinken van het gewas van de wijnstok totdat het koninkrijk van God komt!

De Heere Jezus zegt in vers 16 dat het Paascha vervuld zal worden in het koninkrijk God en in vers 18 zegt Hij niet meer van de wijn zou drinken totdat het Koninkrijk van God gekomen was. Dus enerzijds had de paasmaaltijd een gedenkende betekenis, namelijk een verwijzing naar uittocht, maar anderzijds was de betekenis naar de vervulling van paascha, namelijk de dood en opstanding van onze Heere Jezus Christus. De slachting van het Paaslam was een verwijzing naar kruisdood van de Heere Jezus, hetwelk door Hem vervuld is. Dit bepaalt ons weer bij het feit dat brood en beker niet verwijzen naar het sterven, want dat deed het Paaslam. Wanneer de Heere Jezus bedoeld had naar Zijn sterven te verwijzen, dan had Hij zekerlijk het Paaslam aangesneden en dat onder Zijn apostelen gedeeld. Maar datgene is ook vervuld geworden, waarna brood en beker komen, waaraan wij deel hebben, namelijk het leven ná de dood.

Vraag 10

Moet het ongezuurd brood zijn?

Toen het volk uit Egypte trok moesten ze ongezuurde broden maken en eten. Dit werd altijd herdacht met het vieren van het feest van de ongezuurde broden. Ongezuurd betekent dat het brood niet gegist is.

Ex 23:15

Het feest van de ongezuurde broden zult gij houden; zeven dagen zult gij ongezuurde broden eten (gelijk Ik u geboden heb), te bestemder tijd in de maand Abib, want in dezelve zijt gij uit Egypte getogen; doch men zal niet ledig voor Mijn aangezicht verschijnen.

In de wetten van Exodus wordt meermalen gesproken over het zuurdesem. Dit zuurdesem mocht ten tijde van paascha niet eens in huis zijn. In het Nieuwe Testament zegt Paulus dat wij ook zouden FEESTvieren in het ongezuurde:

1 Kor 5:8

8 Zo dan laat ons feest houden, niet in den ouden zuurdesem, noch in den zuurdesem der kwaadheid en der boosheid, maar in de ongezuurde broden der oprechtheid en der waarheid.

Paulus heeft in dit hoofdstuk over een broeder die hoereert, waarin de korinthiers niet zouden roemen. Hij zegt zelfs dat ze het zuurdesem zouden uitzuiveren zodat ongezuurd zouden worden zoals ze zijn. (want qua positie in Christus waren de Korinthiers wel ongezuurde broden, maar hun wandel was niet overeenstemmend daarmee). Paulus verwijst hiermee naar het feit dat het zuurdesem dus eigelijk de zonde uitbeeld. En de gelovige in Christus is zonder zonde, dus zou ook het brood wat daarvan een uitbeelding is ongezuurd zijn.
Bij de instelling van brood en beker werd het Paascha gevierd, waarbij men enkel ongezuurd brood mocht eten. d.

Conclusie

De volgende conclusie kan getrokken worden:
Het brood staat voor het Lichaam van Christus, hetwelk wij zijn.
De beker staat voor het Bloed van Christus, het Leven waar wij deel aan hebben.
Zie ook: Bloed staat voor Leven, niet voor dood.

Ter afsluiting

Deze studie is zeer kort en bondig, voor een uitgebreide uiteenzetting verwijzen we u
naar een uitgebreide studie over brood en beker door Ab Klein Haneveld
Of download een gesproken studie hier
Wilt u hierover zelf nog zaken ontdekken in de schrift?
Kijk eens naar Melchizedek die brood en wijn voorbrengt.
Of lees was de Here Jezus zegt over het Brood des Levens en de Ware Wijnstok in het Johannes Evangelie.